Pozarządowa Grupa Inicjatywna ds. Współpracy z TVP zaapelowała o wyjaśnienie, w kontekście działań organizacji pozarządowych, stosowania art. 16 ustawy o radiofonii i telewizji, który formułuje zakaz przedstawiania w audycjach produktów i znaków towarowych, związanych z uzyskaniem korzyści materialnych i mających na celu osiągnięcie efektu reklamowego, traktując to jako kryptoreklamę.
List Przewodniczącej jednoznacznie rozwiewa wątpliwości przedstawione przez Grupę Inicjatywną.


Warszawa, dnia 7 maja 2003
PRZEWODNICZĄCA
Krajowej Rady Radiofonii
i Telewizji
DR/025/06/03/01

Pozarządowa Grupa Inicjatywna
ds. Współpracy z TVP
ul. Szpitalna 5/5
00-031 Warszawa

W odpowiedzi na państwa pismo, pragniemy poinformować, że ustawa o radiofonii i telewizji reguluje sponsorowanie audycji emitowanych przez nadawę, co należy wyraźnie odróżnić od zasady „Mecenatu”, czyli sponsorowania imprez sportowych, kulturalnych, naukowych itp. Zasady sponsorowania tych imprez (również transmitowanych później w radiu i telewizji) nie są określone w ustawie.

Nie ma przepisów zabraniających informowania w programach radiowych i telewizyjnych o sponsorach ważnych wydarzeń kulturalnych, sportowych, przedsięwzięciach społecznych czy dobroczynnych. Przeciwnie, jeżeli wydarzenie mogło zaistnieć dzięki sponsorom, pełna informacja o wydarzeniu powinna zawierać również informacje o sponsorach.

Jedyne ograniczenie dotyczy sposobu podawania informacji o sponsorze imprez sportowych, koncertów muzycznych oraz innych imprez masowych, którym jest producent lub dystrybutor napojów zawierających do 18% alkoholu (ograniczenie precyzuje ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi).

Nadawcy nie powinni więc unikać podawania nazw sponsorów wydarzeń w programach informacyjnych, czy też relacjonują te wydarzenia. Pogląd, iż podstawą do wskazania sponsora przez nadawcę jest wyłącznie umowa o sponsorowaniu audycji, nie znajduje umocowania prawnego w obowiązujących przepisach.

Brak informacji o sponsorze wydarzenia wynika z niewłaściwej interpretacji obowiązujących przepisów. Ustawa o radiofonii i telewizji nie zabrania informowania o sponsorach, wymaga jedynie, by przekaz nie zawierał zachęty nabywania towarów lub korzystania z usług sponsora.

Wszelkie więc praktyki usuwania z informacji nazwy firm sponsorujących wydarzenia, które są relacjonowane, nie znajdują prawnego uzasadnienia.

W „Zasadach etycznych dziennikarstwa w telewizji publicznej” zapisano iż „opracowanie i montaż materiałów nie mogą zniekształcać informacji czy opinii. (...) Odbiorca powinien móc z pełnym zaufaniem przyjmować przedstawiony w programie materiał jako nagrany w całości w danych warunkach i w danym czasie”. Stosowana praktyka usuwania znaku towarowego sponsora z tła imprezy jest, w związku z wyżej zacytowanymi zasadami, niewłaściwa.

Krajowa Rada wielokrotnie zwracała nadawcom uwagę, że nie ma żadnych przepisów zabraniających informowania w programach radiowych i telewizyjnych o sponsorach ważnych wydarzeń kulturalnych, przedsięwzięciach społecznych czy dobroczynnych, aczkolwiek zgodnie z art. 13 ust. 1 nadawca kształtuje program samodzielnie w zakresie zadań określonych w art. 1 ust. 1 i ponosi odpowiedzialność za jego treść.

/-/ (List podpisany przez Danutę Waniek)

**************
W najbliższy poniedziałek, 12 maja 2003 o godz. 11 w Centrum Szpitalna w Warszawie, odbędzie się kolejne spotkanie Grupy Inicjatywnej.