Kampania "Zachowaj Trzeźwy Umysł" jest projektem edukacyjnym adresowanym do uczniów szkół podstawowych i gimnazjów. W przedsięwzięciu uczestniczy ponad 760 gmin (co trzecia z istniejących) na terenie całego kraju. Projekt finansują samorządy lokalne oraz sponsorzy, akcja została także wsparta przez Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu. Organizatorem akcji jest Stowarzyszenie Producentów i Dziennikarzy Radiowych wespół z powołaną w tym roku Fundacją "Trzeźwy Umysł". W skali ogólnopolskiej przedsięwzięcie jest organizowane po raz trzeci.

Honorowy patronat sprawuje Minister Edukacji Narodowej i Sportu Krystyna Łybacka. Kampania odbywa się w Europejskim Roku Edukacji poprzez Sport i jest częścią polskich obchodów.

Kampania "Zachowaj Trzeźwy Umysł" to odpowiedź na obniżanie się wieku alkoholowej inicjacji. Młodym ludziom proponujemy korzystną alternatywę wobec używek - jest nią sport. Do młodych ludzi zwracają się sportowcy: Jerzy Dudek, Maciej Żurawski, Robert Korzeniowski, Dariusz Michalczewski i Katarzyna Skowrońska. Pozytywny przekaz, kolorowe materiały edukacyjne, angażowania sportowych autorytetów - to podstawowe założenia akcji. Hasło tegorocznej kampanii brzmi: "Sport - zawsze dobry wybór". W zestawie materiałów dla gmin pojawiają się postaci trojga młodych ludzi w rozmaitych sytuacjach sportowych. Rysunkowe postaci jeżdżą na rowerze, pływają, grają w tenisa, dyskutują o wybraniu dyscypliny sportu, pojawiają się także jako partnerzy w sportowej rywalizacji - jeden z bohaterów strzela bramkę Jerzemu Dudkowi, inna rysunkowa bohaterka przyjmuje piłkę od siatkarki Kasi Skowrońskiej. - Sport to dobry pomysł na profilaktykę, bo promuje uniwersalne, ponadczasowe wartości. Daje możliwość rozwoju osobistego i doskonalenia umiejętności społecznych, nie wspominając oczywiście o sprawności fizycznej. Jednak najważniejszym wydaje mi się to, że sport jest ciągle w dużym stopniu atrakcyjny dla młodzieży, a więc odpowiednio promowany, tak właśnie jak ma to miejsce w kampanii "Zachowaj Trzeźwy Umysł", może być alternatywą wobec różnych patologii - mówi dr Ireneusz Siudem z UMCS w Lublinie, konsultant merytoryczny kampanii.

Patronat medialny nad kampanią przyjęło ponad 100 redakcji lokalnych w całym kraju oraz media ogólnopolskie: Polskie Radio S.A. , "Gazeta Szkolna" oraz tygodnik "Piłka Nożna" . W poszczególnych województwach projektowi patronują Rozgłośnie Regionalne Polskiego Radia.

Początek kampanii "Zachowaj Trzeźwy Umysł" to 19 marca 2004. Projekt rozpoczyna się sportowym wydarzeniem, jakiego dotąd nie zrealizowano. Na przyszkolnych boiskach w kilku tysiącach podstawówek i gimnazjów w całej Polsce młodzi ludzie będą strzelać rzuty karne; w taki symboliczny sposób, opowiemy o tym, że w życiu jest jak na boisku - czasem trzeba bronić z całej siły, a czasem odważnie ustawić piłkę na jedenastym metrze i oddać celny strzał. W tej części kampanii, inaugurującej cały projekt, udział wezmą znakomici piłkarze - Maciej Żurawski i Jerzy Dudek. Współpracować z nami będzie Polski Związek Piłki Nożnej oraz tygodnik "Piłka Nożna". W konferencji prasowej inaugurującej projekt wezmą udział przedstawiciele PZPN: prezes Michał Listkiewicz i trener młodych piłkarzy Dariusz Dziekanowski.

Do każdej z gmin uczestniczących w programie trafi kilka tysięcy materiałów edukacyjnych. Istotną wartością jest dywersyfikacja grup odbiorców. Zgodnie z sugestiami pełnomocników ds. rozwiązywania problemów alkoholowych przygotowana została specjalna ulotka dla rodziców, którą nauczyciele będą mogli rozdać podczas lekcji wychowawczych. W tej części projektu współpracowaliśmy z Fundacją J&S Pro Bono Poloniae. Dla nauczycieli podstawówek i gimnazjów po znakomicie przyjętej w szkołach broszurce dr. Ireneusza Siudema "Szkolne programy profilaktyczne. Koncepcja środowiskowa" mamy kolejne - tym razem będą to książeczka "W kręgu uczuć. Zajęcia profilaktyczne dla klas I-III, IV-VI szkoły podstawowej oraz gimnazjum" . Każda gmina otrzymuje ponadto certyfikaty dla nauczycieli zaangażowanych w akcję. Trafiamy do sprzedawców alkoholu. Wspólnie przypominamy, iż sprzedaż alkoholu nieletnim jest przestępstwem. Praktyczne "zawieszki" do sklepów mogą stać się hitem kampanii 2004! Trafiamy także do samorządowców i przedstawicieli lokalnych mediów. Dyskusje na temat współpracy pełnomocników ds. rozwiązywania problemów alkoholowych z mediami lokalnymi zachęciły nas do przygotowania mini-informatora "Jak zaangażować do współpracy media lokalne?". Angażowanie samorządowców (zwłaszcza bezpośrednio wybranych wójtów/burmistrzów/prezydentów) we wzmacnianie roli profilaktyki w działalności samorządu uważamy za istotną wartość naszego projektu. Na poziomie każdej gminy możliwy będzie lokalny finał z dyplomami i gadżetami - zestaw materiałów został bowiem wzbogacony w taki sposób, aby ułatwić zorganizowanie lokalnej imprezy podsumowującej działania. Możliwe, choć nieobowiązkowe, będzie rozstrzyganie konkursu "Zostań mistrzem!" na poziomie lokalnym niezależnie od werdyktu ogólnopolskiego jury.

Zostały przygotowane także konkursy dla gmin - pierwszy z nich wiąże się z możliwością zdobycia Multimedialnego Centrum Edukacji - pracowni internetowej służącej realizacji programu profilaktycznego. Dotychczas powstały cztery takie pracownie - w Sztumie (Pomorskie), Piwnicznej Zdrój (Małopolska), Repkach (Mazowsze) i Lubawie (Warmińsko-Mazurskie). Drugi konkurs dla gmin to rywalizacja o zorganizowanie Miniolimpiady - we wrześniu do zwycięskiej gminy zaprosimy władze polskiego sportu i olimpijczyków-weteranów; pomoc w tym zakresie zadeklarował Polski Komitet Olimpijski.

Najważniejszym adresatem projektu są jednak młodzi ludzie. To do nich trafia ulotka "Obroń się! Wygraj!" z udziałem Jerzego Dudka i Macieja Żurawskiego, ulotka "Zostań mistrzem!" z Katarzyną Skowrońską i Dariuszem Michalczewskim, plakat konkursu "Napisz do Korzenia!" z Robertem Korzeniowskim, widokówki konkursowe z wizerunkami Dudka i Skowrońskiej, plany lekcji i zakładki do książek. W ramach projektu przygotowaliśmy pięć konkursów dla młodzieży, można zdobyć w nich kilka tysięcy nagród - m.in. komputery, sprzęt sportowy i sprzęt elektroniczny. Część nagród fundują sponsorzy - firmy: Thompson, Cross i Zibi. Jedną z nagród będzie przygotowywana specjalnie na tę okazję książka - zbiór sportowych opowiadań Irminy Chmiel, uczennicy liceum ogólnokształcącego w Toruniu, stypendystki programu "Zachowaj Trzeźwy Umysł" sprzed dwóch lat.

Gminy uczestniczące w akcji otrzymują prawo do posługiwania się nazwą oraz znakiem graficznym kampanii "Zachowaj Trzeźwy Umysł" we wszystkich swoich działaniach w 2004 roku. Finał akcji połączony z uroczystym wręczaniem nagród odbędzie się już po raz trzeci w siedzibie MENIS - tym razem 16 września 2004r. Udział w imprezie zapowiedział m.in. Robert Korzeniowski. W październiku 2004 do wszystkich gmin w Polsce trafi raport z realizacji programu.

*********************

Konferencja prasowa inaugurująca kampanię odbędzie się w siedzibie Ministerstwa Edukacji Narodowej i Sportu, sala nr 102 19 marca 2004 (piątek), godz.11.00. Wezmą w niej udział przedstawiciele organizatorów kampanii oraz zaproszeni goście:
Krystyna Łybacka Minister Edukacji Narodowej i Sportu
Barbara Wybraniec-Lewicka Dyrektor Departamentu Sportu Powszechnego MENIS
Michał Listkiewicz Prezes Polskiego Związku Piłki Nożnej
Dariusz Dziekanowski Trener roczników 1986 i 1989 Polski Związek Piłki Nożnej