Przejdź do treści głównej

Podatek od czynności cywilnoprawnych. Trzeba płacić, ale nie za wszystko

archiwalne
paragraf
Od 1 stycznia 2007 obowiązują zmienione przepisy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Zniesione zostało m.in. zwolnienie z tego podatku dla organizacji społecznych, niebędących organizacjami pożytku publicznego. Zmiana ta jednak nie jest tak groźna dla organizacji, jakby się wydawało.
Przed nowelizacją z podatku od czynności cywilnoprawnych zwolnione były zarówno organizacje pożytku publicznego (wyłącznie w związku z nieodpłatną działalnością pożytku publicznego), jak i osoby prawne, których celem statutowym jest działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa, kulturalna, w zakresie kultury fizycznej i sportu, kultu religijnego, dobroczynności, obrony narodowej, ochrony środowiska, ochrony konsumentów, ochrony zdrowia i opieki społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niezdolnych do pracy.

Od 1 stycznia 2007 ta druga grupa została pozbawiona zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych – tak wynika z zapisów art. 8 zmienionej ustawy, w której zachowany został jedynie pkt 2a, a uchylony został pkt 3. Ze zwolnienia nie mogą korzystać także organizacje pożytku publicznego, jeżeli dokonana czynność cywilnoprawna dotyczy działalności odpłatnej pożytku publicznego.

Zmiana ta nie oznacza jednak, że organizacje pozarządowe będą musiały od teraz płacić podatek za podpisywanie wszelkich umów (np. o dotacje, sprzedaży itd.). Najpierw trzeba sprawdzić, czy nasza umowa w ogóle podlega tej ustawie.

Za co trzeba płacić podatek?
Podatek od czynności cywilnoprawnych dotyczy przede wszystkim odpłatnego nabycia rzeczy i praw majątkowych. Są nim opodatkowane różne transakcje, np. umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy, umowy pożyczki, ustanowienie hipoteki, ustanowienie odpłatnego użytkowania. Jeżeli umowa, która jest opodatkowana, zawierana jest przed notariuszem, wtedy obliczenia i poboru podatku dokonuje notariusz.

Czynności cywilnoprawne, które podlegają opodatkowaniu to:
  • umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
  • umowy pożyczki,
  • umowy darowizny – ale tylko w części dotyczącej przejęcia długów lub zobowiązań - to znaczy, jeżeli wraz z darowizną obdarowany przejmuje długi albo zobowiązania darczyńcy (np. organizacja dostaje mieszkanie, które jest obciążone hipoteką) wówczas należy zapłacić podatek od wartości przejętego długi, ale nie samej darowizny;
  • ustanowienie hipoteki,
  • umowy dożywocia,
  • umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat,
  • ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
  • umowy depozytu nieprawidłowego,
  • umowy spółki (akty założycielskie),
  • zmiany wyżej wymienionych umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych,
  • orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione powyżej.

W praktyce, jeżeli chodzi o działalność organizacji pozarządowych, podatek ten trzeba będzie zapłacić, gdy organizacja zawiera umowy niebędące przedmiotem działalności statutowej, np. bierze lub udziela pożyczki lub daje poręczenie. Na pewno nie dotyczy to sytuacji, gdy podpisuje np. umowę z donatorem.
W przypadku sprzedaży lub kupna warto wiedzieć, że podatku od czynności cywilnoprawnych nie trzeba płacić, jeżeli jedna ze stron umowy jest VAT-owcem (tzn. wystawi nam fakturę VAT) lub jeśli zakupy nie przekraczają wartości tysiąc złotych.

Za co nie trzeba płacić podatku?
W ogóle podatkowi cywilnoprawnemu (z mocy samej ustawy) nie podlegają na przykład czynności dotyczące:
  • ubezpieczenia społecznego, ubezpieczenia zdrowotnego, opieki społecznej, ulg określonych w przepisach szczególnych dla żołnierzy niezawodowych i poborowych odbywających służbę zastępczą oraz ich rodzin, a także uprawnień dla osób niepełnosprawnych i osób objętych przepisami o szczególnych uprawnieniach dla kombatantów,
  • zatrudnienia, świadczeń socjalnych i wynagrodzeń za pracę,
  • nauki, szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej oraz zdrowia,
  • spraw podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami,
  • umowy sprzedaży nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego zawieranej w związku z realizacją roszczeń wynikających z ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie przepisów o ochronie środowiska,
  • umowy sprzedaży lokali mieszkalnych, których stroną jest Wojskowa Agencja Mieszkaniowa;
  • umowy sprzedaży rzeczy w postępowaniu egzekucyjnym lub upadłościowym.

Od 1 stycznia zmieniły się także przepisy dotyczące solidarnego opłacania podatku od czynności cywilnoprawnych. Do tej pory zobowiązane do tego były obie strony (w związku z czym zwolnienie jednej z nich oznaczało, że podatek zmniejsza się o połowę, ale zapłacić trzeba go i tak). Co do zasady solidarność została utrzymana (mówi o tym art. 5), ale wprowadzono szczegółowe zapisy, określające kto, przy jakiej umowie obowiązany jest do zapłacenia podatku (art. 4). Np. przy umowie sprzedaży - kupujący; przy umowie darowizny - obdarowany, przy umowie pożyczki - biorący pożyczkę, przy ustanowieniu hipoteki - składający oświadczenia woli o ustanowieniu hipoteki.

Podstawa opodatkowania i stawki podatku określone są odrębnie dla każdej czynności.

Maksymalna procentowa stawka podatku wynosi 2%, a kwotowa - 19 zł (art. 6 i 7 ustawy).

Co niepokoi?
Zmiana zapisana w znowelizowanej ustawie nie jest korzystna dla organizacji, ale też nie pogarsza w jakiś znaczący sposób ich sytuacji. Niepokojący – delikatnie mówiąc - jest jednak sposób, w jaki dokonano tych zmian.

Po pierwsze, ze stenogramów posiedzeń parlamentarnej komisji finansów publicznych wynika, że MF z całą świadomością wprowadził zapis, ograniczający podmioty uprawnione do zwolnienia z tego podatku tylko do opp. Przedstawicielka ministerstwa przekonywała posłów, że „wszystkie osoby prawne prowadzące działalność w takim zakresie [czyli społecznie użyteczną – przyp. red.] korzystają ze zwolnienia dotyczącego organizacji pożytku publicznego”. Co nie jest prawdą, gdyż zapis ustawowy dość wyraźnie mówi o organizacjach pożytku publicznego, a nie o organizacjach prowadzących działalność w zakresie pożytku publicznego. Prawie to samo. Ale „prawie” robi różnicę.

Po drugie – propozycje tych zmian nie zostały przesłane do konsultacji Radzie Działalności Pożytku Publicznego.

Źródło: inf. własna
Uwaga! Przedruk, kopiowanie, skracanie, wykorzystanie tekstów (lub ich fragmentów) publikowanych w portalu www.ngo.pl w innych mediach lub w innych serwisach internetowych wymaga zgody Redakcji portalu!
Wyraź opinię 0 0

Skomentuj

KOMENTARZE

  • Tylko się rozpłakać ~i tak się nie poddam... 15.02.2008, 08:17 Włożyłam w stowarzyszanie nasze mnóstwo prywatnych pieniędzy. Chcąc mieć chociaż w małej części to udokumentowane spisaliśmy umowę pożyczki, nieoprocentowanej i pewnie ją umożymy. A teraz się okazuje że po raz kolejny muszę dopłacić za to że chcę aby nasze stow. istniało. Muszę zapłacić podatek PCC i to z odsetkami, bo kto zapłaci? Kasa świeci pustkami. Jestem w szoku. Aż już nie chce się chcieć ODPOWIEDZ
  • [+] Rozwiń komentarz Błąd w artykule ~jam łasica 21.02.2007, 04:58 Obowiązek zapłaty nie ciąży już solidarnie na stronach czynności!! Art 3 ustawy o Pcc ODPOWIEDZ
  • rząd nam pomaga... ~Konrad 29.01.2007, 05:23 jestem dopiero co po konkursie grantowym, w którym nasza organizacja została odwalona z powodu, tego, że nie podobało się urzedowi (świadomie z małej), to jak napisaliśmy na kopercie nazwę programu. programu w ogóle nie oglądano... jak czytam o tym, że właśnie ktoś ustala sobie prawo, w którym org. pozarządowe mają coraz trudniej, to sie zastanawiam, po co ja to robię co robię... (?) ktoś jeszcze chce zarabiać na tym, że inni działają wyręczając państwo (znów mała litera jest nieprzypadkowa) z różnych działań.. żenujące, tym bardziej, że jak czytam posłużono się tym, że wprowadzono w błąd posłów..czy tu się robi też Ukraina? ODPOWIEDZ

Redakcja www.ngo.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy

  • księgowość
  • pożytek publiczny
  • prawo