Przejdź do treści głównej

Likwidacja fundacji a sprawozdania finansowe

autor(ka): Anna Kuć, poradnik.ngo.pl
2018-04-11, 06:40
źródło: ttps://pixabay.com/pl/wydawało-bruk-streetscape-ruch-2823949/
Sprawozdanie finansowe (potocznie tzw. bilans) jest zwykle sporządzane za konkretny rok – np. za 2017. Jeśli NGO ulega likwidacji, sporządzane są dwa sprawozdania finansowe – jedno za okres od początku roku do dnia rozpoczęcia likwidacji (a ściślej rzecz biorąc na dzień poprzedzający likwidację), a drugie za okres od rozpoczęcia likwidacji do dnia jej zakończenia. Sytuacja jednak się komplikuje, jeśli pomiędzy rozpoczęciem procesu likwidacji NGO a jego zakończeniem skończył się rok i zaczął kolejny.

PYTANIE ORGANIZACJI POZARZĄDOWEJ

Jestem likwidatorem fundacji i mam problem ze sporządzeniem sprawozdania finansowego. Decyzja o likwidacji została podjęta 1 grudnia 2017 r.  Informacja o likwidacji jest już zamieszczona w KRS. Wiem, że mam sporządzić sprawozdanie finansowe na dzień likwidacji fundacji, ale nie wiem, co dalej – czy kolejne sporządzam za okres od rozpoczęcia likwidacji do jej zakończenia? W statucie mamy zapis, że rokiem obrotowym jest rok kalendarzowy.
 

DORADCZYNI SERWISU PORADNIK NGO.PL ODPOWIADA:

Kiedy organizacja pozarządowa nie ma perspektyw dalszego działania, powinno się ją zlikwidować – podejmując formalną decyzję. Po podjęciu decyzji o likwidacji trzeba wybrać likwidatora organizacji pozarządowej. W tym momencie zarząd przestaje pełnić swoją funkcję, a osobą uprawnioną do reprezentowania NGO w czasie likwidacji jest likwidator (bądź likwidatorzy jeśli jest ich kilku). To też oznacza, że likwidator jest odpowiedzialny również za sporządzenie sprawozdań finansowych i złożenie ich w urzędzie skarbowym.

Sprawozdanie finansowe za okres od rozpoczęcia likwidacji do jej zakończenia stanowi element sprawozdania likwidatora z czynności, jakie wykonał w czasie likwidacji – czyli sprawozdanie to jest składane do sądu rejestrowego wraz z wnioskiem o wykreślenie likwidowanej NGO z KRS.

więcej o likwidacji w PORADNIK.NGO.PL: zakończenie działalności


Za jakie okresy sporządza się sprawozdanie finansowe?

Okresy, za jakie sporządza się sprawozdanie finansowe, są określone w ustawie o rachunkowości. Generalnie sprawozdanie finansowe sporządza się za okres od początku roku obrotowego do jego zakończenia. Rok obrotowy trwa 12 miesięcy. Rok obrotowy zazwyczaj jest tożsamy z rokiem kalendarzowym – choć przepisy dają możliwość, aby podjąć decyzję o tym, by okresy te nie pokrywały się (np. rok obrotowy dla organizacji zajmującej się edukacją może trwać od 1 września do 31 sierpnia).

Zdefiniowanie roku obrotowego przekłada się na terminy, za jakie sporządza się sprawozdanie finansowe. Sytuacja opisana w pytaniu czytelnika warszawa.ngo.pl była typowa – rok obrotowy pokrywał się z rokiem kalendarzowym, czyli rozpoczynał się 1 stycznia i kończył 31 grudnia.

Likwidacja NGO jest sytuacją szczególną, która powoduje zmiany w okresach, za jakie sporządza się sprawozdanie finansowe.


W ustawie wiąże się sporządzenie sprawozdania finansowego z terminem „otwierania” i „zamykania” ksiąg rachunkowych. Sprawozdanie sporządza się za okres od otwarcia do zamknięcia ksiąg rachunkowych. W przepisach można też spotkać się z pojęciem „dzień bilansowy” – jest to dzień, na który sporządza się sprawozdanie finansowe, czyli jest to też dzień zamknięcia ksiąg rachunkowych.

Otwarcie ksiąg rachunkowych następuje m.in.:

  1. na początek każdego roku obrotowego,
  2. na dzień rozpoczęcia likwidacji lub ogłoszenia upadłości.

Zamknięcie ksiąg rachunkowych następuje m.in.:

  1. na dzień kończący rok obrotowy,
  2. na dzień zakończenia działalności jednostki, w tym również jej sprzedaży, zakończenia likwidacji lub postępowania upadłościowego, o ile nie nastąpiło jego umorzenie,
  3. na dzień poprzedzający dzień postawienia jednostki w stan likwidacji lub ogłoszenia upadłości.

Tak więc likwidacja oznacza otworzenie ksiąg rachunkowych (i na jej koniec zamknięcie), a zatem powstaje obowiązek sporządzenia sprawozdania. Do tego dochodzą pozostałe obowiązki związane ze sprawozdaniem finansowym: tj. jego zatwierdzenie w odpowiednim czasie i przesłanie do urzędu skarbowego.

Terminy związane ze sprawozdaniem finansowym:

  1. Sporządzenie sprawozdania finansowego powinno nastąpić najpóźniej w ciągu 3 miesięcy od zakończenia roku obrotowego (dnia bilansowego).
  2. Zatwierdzenie sprawozdania finansowego powinno nastąpić w ciągu 6 miesięcy od dnia zakończenia roku obrotowego (dnia bilansowego).
  3. Złożenie sprawozdania finansowego do urzędu skarbowego powinno nastąpić w ciągu 10 dni od zatwierdzenia sprawozdania finansowego. 


W stowarzyszeniach sprawozdania finansowe zatwierdzane są najczęściej przez Walne Zebranie, a w fundacjach – przez Radę Fundacji (o ile jest). Kto konkretnie jest odpowiedzialny za zatwierdzenie – powinno wynikać ze statutu organizacji. Wraz z podjęciem decyzji o likwidacji i z wyborem likwidatora tylko zarząd przestaje pełnić swoją funkcję, ale pozostałe organy, w tym kontrolno-nadzorcze nadal istnieją i pełnią swoją funkcję.

Odpowiadając na pytanie organizacji pozarządowej

W opisanej przez czytelnika warszawa.ngo.pl sytuacji powinny być sporządzone 3 sprawozdania (obejmujące poszczególne okresy od otwarcia do zamknięcia ksiąg rachunkowych):

  1. Od początku roku (1 stycznia 2017 r.) do dnia poprzedzającego postawienie fundacji w stan likwidacji (30 listopada 2017 r.)
     
  2. Od dnia rozpoczęcia likwidacji (1 grudnia 2017 r.) – do końca roku (31 grudnia 2017 r.)
     
  3. Od początku roku (1 stycznia 2018 r.) – do dnia zakończenia likwidacji (np. do 30 kwietnia 2018 r. – jeśli tego dnia likwidacja zostanie zakończona)

Sprawozdania finansowe powinny być podpisane przez likwidatora (lub likwidatorów jeśli jest ich kilku), zatwierdzone przez odpowiedni organ NGO oraz złożone do urzędu skarbowego.

Za te same okresy, za które sporządza się sprawozdanie finansowe, powinny być też sporządzone i złożone do urzędu skarbowego zeznania podatkowe od osób prawnych - CIT-8.

Sprawozdania finansowe za okres od rozpoczęcia do zakończenia likwidacji (w tym przypadku są to dwa sprawozdania) składa się też do KRS jako załącznik do formularza o wykreślenie organizacji (KRS-X2). Tak więc sprawozdania za okres od rozpoczęcia likwidacji składa się zarówno do urzędu skarbowego, jak i do KRS.
 

Podstawa prawna:

Ustawa o rachunkowości z dnia 29 września 1994 r.
(Dz.U.2018.395 t.j. z dnia 2018.02.20)


Art. 3.

  1. Ilekroć w ustawie jest mowa o:

(…)

9) roku obrotowym - rozumie się przez to rok kalendarzowy lub inny okres trwający 12 kolejnych pełnych miesięcy kalendarzowych, stosowany również do celów podatkowych. Rok obrotowy lub jego zmiany określa statut lub umowa, na podstawie której utworzono jednostkę. Jeżeli jednostka rozpoczęła działalność w drugiej połowie przyjętego roku obrotowego, to można księgi rachunkowe i sprawozdanie finansowe za ten okres połączyć z księgami rachunkowymi i sprawozdaniem finansowym za rok następny. W przypadku zmiany roku obrotowego pierwszy po zmianie rok obrotowy powinien być dłuższy niż 12 kolejnych miesięcy;

10) dniu bilansowym - rozumie się przez to dzień, na który jednostka sporządza sprawozdanie finansowe;

(…)


Art. 12.

  1. Księgi rachunkowe otwiera się, z zastrzeżeniem ust. 3:

1) na dzień rozpoczęcia działalności, którym jest dzień pierwszego zdarzenia wywołującego skutki o charakterze majątkowym lub finansowym,

2) na początek każdego następnego roku obrotowego,

3) na dzień zmiany formy prawnej,

4) na dzień wpisu do rejestru połączenia jednostek lub podziału jednostki, powodujących powstanie nowej jednostki (jednostek),

5) na dzień rozpoczęcia likwidacji lub ogłoszenia upadłości

- w ciągu 15 dni od dnia zaistnienia tych zdarzeń.

  1.  Księgi rachunkowe zamyka się, z zastrzeżeniem ust. 3, 3a, 3b i 3c:

1) na dzień kończący rok obrotowy,

2) na dzień zakończenia działalności jednostki, w tym również jej sprzedaży, zakończenia likwidacji lub postępowania upadłościowego, o ile nie nastąpiło jego umorzenie,

3) na dzień poprzedzający zmianę formy prawnej,

4) w jednostce przejmowanej na dzień połączenia związanego z przejęciem jednostki przez inną jednostkę, to jest na dzień wpisu do rejestru tego połączenia,

5) na dzień poprzedzający dzień podziału lub połączenia jednostek, jeżeli w wyniku podziału lub połączenia powstaje nowa jednostka, to jest na dzień poprzedzający dzień wpisu do rejestru połączenia lub podziału,

6) na dzień poprzedzający dzień postawienia jednostki w stan likwidacji lub ogłoszenia upadłości,

7) na inny dzień bilansowy określony odrębnymi przepisami – nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia zaistnienia tych zdarzeń.

(…)


Art. 45.

  1. Sprawozdanie finansowe sporządza się na dzień zamknięcia ksiąg rachunkowych, o którym mowa w art. 12 ust. 2, oraz na inny dzień bilansowy, stosując odpowiednio, z zastrzeżeniem ust. 1a i 1b, zasady wyceny aktywów i pasywów oraz ustalania wyniku finansowego, określone w rozdziale 4. (…)


Art. 52.

  1. Kierownik jednostki zapewnia sporządzenie rocznego sprawozdania finansowego nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia bilansowego i przedstawia je właściwym organom, zgodnie z obowiązującymi jednostkę przepisami prawa, postanowieniami statutu lub umowy.
     
  2. Sprawozdanie finansowe podpisuje - podając zarazem datę podpisu - osoba, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych, i kierownik jednostki, a jeżeli jednostką kieruje organ wieloosobowy - wszyscy członkowie tego organu. Odmowa podpisu wymaga pisemnego uzasadnienia dołączonego do sprawozdania finansowego.
     
  3. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio również do:

1) sprawozdania finansowego sporządzonego na dzień określony w art. 12 ust. 2 lub na inny dzień bilansowy;

(…)


Art.  53.

  1. Roczne sprawozdanie finansowe jednostki, z zastrzeżeniem ust. 2b, podlega zatwierdzeniu przez organ zatwierdzający, nie później niż 6 miesięcy od dnia bilansowego.(…)

 


Szukasz informacji i porad dotyczących NGO? Masz problem z prowadzeniem NGO? Potrzebna ci jest pomoc prawna dla NGO?
Zadaj pytanie: poradnik.ngo.pl/zapytaj.



Poznaj ofertę SCWO: warszawa.ngo.pl/scwo



Źródło: inf. własna (poradnik.ngo.pl)
Uwaga! Przedruk, kopiowanie, skracanie, wykorzystanie tekstów (lub ich fragmentów) publikowanych w portalu www.ngo.pl w innych mediach lub w innych serwisach internetowych wymaga zgody Redakcji portalu!
Wyraź opinię 3 1

Skomentuj

KOMENTARZE

Nie ma żadnych komentarzy

Redakcja www.ngo.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy

  • nadzór
  • obowiązki
  • organizacje pozarządowe
  • prawo
  • władze organizacji